Birleşik Arap Emirlikleri’nin (BAE) başkenti Abu Dhabi’de düzelenen IDEX 2009 Savunma Fuarı’ndaki milyarlarca dolara varan siparişlerin detayları su yüzüne çıkmaya devam ediyor.

Pazartesi günü İstanbul’da başlayacak olan IDEF 2009 fuarı öncesinde, yakın tarihlerde Abu Dhabi’de gerçekleşen IDEX fuarının ayrıntılarını gelişmeleriyle birlikte tekrar hatırlatmakta fayda gördük.

BAE alımları kimini üzdü, kimini sevindirdi…

Fuar sırasında sadece BAE, yaklaşık 5 milyar dolarlık siparişte bulundu ve daha çok hava kuvvetlerine ağırlık verdi. BAE’nin 1 milyar € değerindeki 48 adet M-346 ileri jet/yakın hava desteğı uçağı siparişini ve İtalyan Alenia’nin başarısını daha önce buradan açıklamıştık. Bu uçakların 20’si ileri jet, 8’i akrobasi timi ve geriye kalan 20 adedi silahlı yakın hava desteği amaçlı kullanılacak. Bu bağlamda fuardan üzgün ayrılanlar arasında G. Kore’nin KAI firması yer almıştı ve ileri jet eğitim/yakın destek uçağı ihalesinde Türkiye’nin ilgi duyduğu T-/A-50 Golden Eagle uçağı elenmişti.

BAE tarafından sipariş edilen uçaklar arasında 2 milyar €’ya dört adet C-17 Globemaster III tipi stratejik ve 12 adet C-130J-30 Super Hercules tipi taktik nakliye uçakları da bulunuyor.

Birim fiyatı neredeyse çeyrek milyar avro olan ve 246 milyon €’yu bulan dört adet C-17’nin toplam maliyeti 985 milyon avro.

Yine C-130J-30 uçaklarının birim maliyeti 105 milyon avroya denk geliyor ve 12 taktik nakliye uçağının maliyeti toplam 1,26 milyar avro.

ABD’den Boeing ve Lockheed Martin ile, İtalyan Alenia firmalarının bu anlaşmalarla yüzü güldü.

BAE ayrıca, ağır nakliye döner kanatlı filosu CH-47C Chinook ve S-70A genel maksat helikopterlerinin lojistik destek ve bakımı için, BAE devlet şirketi Mubadala ve Sikorksky arasında 120 milyon avroluk bir anlaşma da imzaladı.

Ayrıca 80 adet F-16E/F (Blok 60) uçağı için, orta menzilli radar güdümlü AMRAAM hava-hava füzelerinin gelişmiş modeli olan AIM-120C7’den 224 adet füze siparişi verildi, fakat anlaşmanın mali boyutu gizli tutuldu.

Hava araçlarından BAE Donanması’da nasibini aldı ve Kanada’nın uçak firmaları Bombardier ve Provincial Aerospace ile iki adet Deniz Karakol Uçağı anlaşması imzalandı.

Anlaşmaya göre, Bombardier’in DHC-8/Q-300 (Dash 8Q-300) uçağını baz alarak Provicial Aerospace, uçağı Deniz Karakol Uçağı konfigürasyonu olarak donatmakla yükümlü.

Dash 8Q-300, uluslararası pazarda Türk Donanması için de temin edilmekte olan Fransız-İtalyan konsorsiyumunun ürettigi ATR 72 uçaklarının en büyük rakibi. BAE iki uçak için 291 milyon dolar ödeyecek.

İtalyan helikopter üreticisi AgustaWestland şirketi de kazananlar arasında yer aldı.

BAE Polisi ve Hava Kuvvetleri tarafından kullanılan 15 kişilik AW139 helikopterinden, 50 milyon avroluk 7 sipariş daha verildi.

Kararsızlar da vardı

Abdu Dhabi’deki IDEX 2009 Savunma Fuarı’nda genel olarak karar vermeyen ülkeler arasında Suudi Arabistan yer aldı.

Suudilerin fuarda Eurofighter uçaklarının silahlarının seçimini yaparak anlaşma sağlanması bekleniyordu fakat beklenen olmadı. Suudilerin, bir Fransız-İngiliz konsorsiyumu olan MBDA üretimi, 450 km menzilli Strom Shadow seyir füzesini Eurofighter uçakları için seçmesi beklenirken konuyla bir ilgili karar verilemedi.

Yine aynı konsorsiyumun kısa menzilli hava-hava füzesi ASRAAM ve tanksavar füzesi Brimstone kararları da ertelendi.
MBDA yetkililerince yapılan açıklamada, füze anlaşmalarının Suudi Arabistan’ın Typhoon uçakları için 2010 yılında yapılacağı bildirildi.

Fransız Dassault firması da fuardan memnun görünmeye çalışanlar arasında yer aldı.

Dassault’un ikinci başkanı Eric Trapier, maliyet ve hacim konusunda detaylı bilgi vermemekle birlikte, BAE Hava Kuvvetleri’nin 60 adet Mirage 2000-9 uçağının yedek parça/lojistik destek konusunda anlaşma sağladıklarını dile getirdi.
Ayrıca aynı fuarda özellikle Umman ve Kuveyt ile, Rafale uçaklarının satışı konusunda olumlu görüşmeler yaptıklarını ve bu konuda umutlandıklarının altını çizdi.

Burada Rafale konusunda BAE telaffuzunun yapılmaması da gözlerden kaçmadı.

Fuarda ilgi gören yeni projeler arasında, Avrupa’nın donanma devi Alman Thyssen Krupp ve HDW ile Alman füze üreticisi BGT-Diehl firmalarının müşterek geliştirdikleri ilginç IDAS projesi oldu.

IDAS (Interactive Defence and Attack system for Submarines) adlı bu interaktif denizaltı savunma/saldırı sistemi konseptine göre, Eurofighter, F/A-18, Tornado, Gripen ve F-16.. gibi uçaklar tarafından da kullanılan IRIS-T füzeleri baz alınarak denizaltından düşmanın uçar, su üstü ve hatta kıyı kara hedefleri ile muharebesi öngörülüyor.

Bundan bir sene kadar önce, geçtiğimiz yılın Mayıs ayında, Tip 212A sınıfı bir denizaltı olan Alman U33 gemisinden IRIS-T’yi baz alan bu füze, fiber optik kablo güdümüyle başarıyla su üstüne, dolayısıyla su altından havaya güdümlenerek fırlatılmıştı.

IDAS sisteminin operasyonel özellik kazanarak 2012-2103 yıllarında Alman Donanması’da hizmete girmesi bekleniyor ve sistem uluslararası denizaltı pazarında büyük ilgi görmeye başladı.

IDAS füzesi, tüm modern denizaltıların torpido kovanlarından firlatılabiliyor. Füzenin ana hedefleri arasında düşman helikopter ve uçakları yer alıyor fakat su üstü gemileri ve kıyı hedeflerine karşı da kullanilabilecek şekilde geşitirilmiş.

Füzenin güdümü, ışık iletişimini sağlayan şeffaf ve ince bir fiber-optik kabloyla gerçekleştiriliyor. Füzenin hassas kızılötesi IR-alıcısı hedefleri tespit edip bilgiyi görselleştirerek eşzamanlı olarak denizaltıya iletiyor ve gemideki ekipman hedefin teşhisinden sonra tahribatı için karar veriyor (man-in-the-loop).

Bu elbette düşman ve dost hedeflerin iç içe olduğu ortamlar için daha çok geçerli bir durum.

IDAS füzeleri, dört füzenin yer aldığı özel bir şarjör içine yerleştiriliyor. Kartuşlar, her denizaltı kovanı bir adet alacak şekilde tasarlanmış, dolayısıyla bir denizaltı tüpüne dört adet füze entegre edilebiliyor.

Yine aynı fuarıda 60’lı yıllardan beri yaklaşık 180 konvansiyonel denizaltının Almanya tarafından dost ya da müttefik ülkelere ihraç edildiğinin de altı çizildi.

Çin rüzgarı da hissedildi…

Fuarda ilgi gören bir başka savunma sistemiyse Çin’in Norinco firması tarafından alçak irtifa hava savunması için geliştirdiği “Yitian” füze lançeri oldu.

Fransızların Crotale hava savunma füze sistemini andıran Yitian, 8 adet TY-90 (Tian Yan 90) tipi radar güdümlü füzenin yer aldığı lançerden tam otomatik olarak hedefe kilitlenerek ateşlenebiliyor. Mobil zırhlı araçlara entegre edilmesi düşünülen sistemin TY-90 füzelerinin irtifa tavanı 4 km ve azami fırlatma menzili 6 km.

Hava savunma kapsamında tanıtılan ilginç çözümler arasında, MBDA-Rheinmetall ürünü bir silah tareti de yer aldı ve kulede bulunan 4 x Mistral füzesi ile 1 x 12,7 mm Makinali tüfek silahları dikkat çekti.

İnteraktif denizaltı savunma/saldırı sistemi IDAS

Bu yazıyı paylaşın:

Haber Konuları: 212A, ABD, AgustaWestland, AIM-120, Alenia, Almanya, AMRAAM, ASRAAM, Aster, BAE, Birleşik Arap Emirlikleri, Boeing, Brimstone, C-1, C-130, C-130J, C-17, CH-47, Chinook, Çin, Dassault, denizaltı, Eurofighter, F-16, F/A-18, fuar, G. Kore, Gripen, IDAS, IDEF, IDEF 2009, IDEX, IDEX 2009, IRIS-T, İtalya, Kanada, Lockheed Martin, M-12, M-346, MBDA, Mirage, Mirage 2000, Mistral, Rafale, Rheinmetall, S-70, Storm Shadow, Suudi Arabistan, tanksavar, THY, Tornado, Türk Donanması, Türkiye, Typhoon, U33