Hollanda’dan F-35 projesine şok darbe
22 May, 2010 | Kategori: Politika / Gündem | info@savunmasanayi.netHollanda Parlamentosu, 20 Mayıs 2010 tarihinde aldığı son resmi kararla ülkenin hava kuvvetlerinin yeni nesil savaş uçağı projesi kapsamında hedeflediği F-35A Lightning II uçağından vazgeçerek tamamen çekilmeye karar verdi.
F-35A (CTOL) Hollanda’da uzun süredir kamuoyunda tartışmalı bir uçaktı. Olumlu F-16 tecrübesi eşliğinde, özellikle ABD’ye yakın askeri çevreler, yeni nesil savaş uçağı tedariğinde daha işin başından beri tek taraflı olarak kesinkes F-35′e şartlanmışlardı. Fakat siyasi açıdan, özellikle Hollanda Parlamentosu nezdinde, başta İsveç’ten Saab’ın JAS-39 Gripen NG alternatifine sıcak bakan ve küçümsenmemesi gereken bir kitle de söz konusuydu.
Hollanda Parlamentosu uzun tartışmaların ardından, iki gün önce, salt çoğunlukla aldığı kararla, kademeli olarak sürekli geciken F-35 projesinin gerek teknolojik, gereksede özellikle maliyet açısından büyük bir riziko teşkil ettiğini ve bu bağlamda projeden daha fazla zarar etmeden çekilinmesi gerektiğinin en doğru karar olacağı kanısına vardı.
Hollanda Parlamentosu’nda halen 150 millietvekili bulunuyor. 150 milletvekilinden 71′i, oylamanın F-35 lehine gündeme alınmasına karşı çıkarken, 79 milletvekili az bir farklada olsa galip gelerek salt parlamento çoğunluğu F-35 programına karşı oy kullanarak proje iptal edilmiş oldu.
Hollanda bu karar doğrultusunda ikinci bir F-35 prototip istemediğini ve birinci prototip için geçtiğimiz yıl bağlayıcı olarak söz verilen prototip maliyetinin, zararınada olsa anlaşma gereği karşılanmasına karar vererek, yeni nesil savaş uçağı projesinde durum yine eskisine dönmüş oldu.
Hollanda’nın yeni nesil savaş uçağı için başta Eurofighter üreticisi dört ülkeli konsorsiyum ve İsveç’ten JAS-39 üreticisi Saab da olmak üzere, Fransa’dan Dassault firması da Rafale üzerinden yeniden umutlandı. Hollanda’nın yeni nesil savaş uçağı için umutlanan bir diğer firma da, her ne kadar şansı diğerlerinden çok daha az olsa bile ABD’den F/A-18E/F Super Hornet üreticisi Boeing oldu.
Hollanda’nın F-35 programından çekilmesi, uzun vadede asla bir daha F-35 tedarik etmeyeceği anlamına gelmiyor ve gelecekte yeni değerlendirmelerde, zaman içerisinde F-35′in teknik ve maliyet gelişimi takip edilerek bu uçak lehine karar verme ihtimali teorik olarak şansını muhafaza etmekte.
Her halükarda söz konusu karar, F-35 ve üreticisi Lockheed Martin için, en hafif tabiriyle prestij açıdan büyük bir darbe anlamına geliyor, zira Hollanda bu bağlamda tabiri caiz ise “çantada keklik” ülkeler arasında sayılıyordu.
Hollanda halen ABD, İsrail, Türkiye ve Mısır’dan sonra 213 uçakla dünyada bugüne dek en çok F-16 platformunu tedarik etmiş dördüncü ülke olma konumunda.
Konuyla ilgili olarak, geçtiğimiz yıl Hollanda Hava Kuvvetleri Komutanı (E) Korgeneral Dirk Starink ile yaptığımız Türkçe alt yazılı röportajımızı dosyalar kısmından izleyebilirsiniz.
Loading ...
